AI-coaching werkt alleen als de mens centraal blijft staan

Iwan Tolboom van CAICH over preventie, hybride coaching en waarom AI juist binnen mentaal welzijn duidelijke grenzen nodig heeft.

Leestijd 6 min
AI-coaching werkt alleen als de mens centraal blijft staan

CAICH combineert AI met menselijke coaching om mensen eerder ondersteuning te bieden wanneer stress, onzekerheid of andere problemen beginnen op te spelen. Niet vanuit de gedachte dat technologie de coach kan vervangen, maar juist om menselijke begeleiding beter en toegankelijker te maken.

Oprichter Iwan Tolboom werkt al zestien jaar als coach en trainer. Samen met zijn technische partner Tijmen Meijer, afgestudeerd in Computer Science aan de TU Delft, ontwikkelde hij CAICH en AI-coach Kai.

Hun uitgangspunt is helder: AI kan een belangrijke rol spelen binnen coaching en preventie, maar alleen wanneer duidelijk is waar de technologie stopt en de mens het overneemt.

Jullie combineren AI met menselijke coaching. Hoe is CAICH ontstaan?

Iwan: “CAICH is eigenlijk niet vanuit de techniek ontstaan. De basis ligt in mijn jarenlange ervaring met coaching en re-integratie. Ik werk inmiddels zestien jaar als coach en trainer en zag steeds opnieuw hetzelfde gebeuren.”

Veel problemen beginnen volgens Iwan namelijk klein.

“Uitval begint vaak niet met één groot probleem. Het begint met iets dat iemand bezighoudt, maar te lang blijft liggen. Stress, onzekerheid, problemen op het werk of een situatie waarin iemand niet goed weet wat hij ermee moet.”

CAICH wil ervoor zorgen dat mensen juist in die vroege fase ondersteuning krijgen.

Iwan: “Wanneer mensen eerder helder krijgen wat er speelt en hun coachvraag beter leren formuleren, kun je vaak voorkomen dat problemen groter worden. Dat kan bijdragen aan minder verzuim, hogere medewerkerstevredenheid en een cultuur waarin het normaal is om op tijd aan de bel te trekken.”

Welke rol speelt AI-coach Kai daarin?

Kai is 24 uur per dag beschikbaar, maar is bewust niet ontwikkeld als een AI die voortdurend oplossingen aandraagt.

Iwan: “Kai stelt juist open en vertragende vragen. Hij probeert niet meteen iets te fixen. Het doel is dat iemand zelf beter begrijpt wat er speelt en waar de werkelijke vraag zit.”

Wanneer de situatie daarom vraagt, wordt doorgeschakeld naar menselijke begeleiding.

“AI is voor ons geen technische fix. Het is onderdeel van goede begeleiding, maar het menselijke contact moet altijd het hart blijven.”

Iwan Tolboom, CAICH

Die combinatie maakt CAICH volgens Iwan wezenlijk anders dan een losse AI-chatbot.

Jullie zeggen dat Kai de 167 uur vult waarin een coach er niet is. Wat bedoelen jullie daarmee?

Een traditionele coachingssessie duurt vaak ongeveer een uur per week. De rest van die week moet iemand zelf verder.

Iwan: “Daar zit een enorme ruimte. Een coach is misschien één uur aanwezig, maar in de overige 167 uur kunnen er allerlei situaties ontstaan. Kai kan juist tussen die gesprekken ondersteuning bieden.”

Voor coaching- en re-integratiebureaus betekent dit dat begeleiding niet stopt zodra de coachingssessie is afgelopen. Kai kan helpen bij reflectie, voorbereiding op een volgend gesprek en het vasthouden van gemaakte stappen.

Daarnaast neemt CAICH een aantal administratieve werkzaamheden over.

“Denk aan het opstellen van plannen en evaluatieverslagen. De tijd die een coach daardoor bespaart, kan weer daadwerkelijk aan het coachtraject worden besteed.”

Voor welke organisaties en mensen is CAICH bedoeld?

CAICH richt zich op drie doelgroepen: particulieren, coaching- en re-integratiebureaus en werkgevers, HR-afdelingen en arbodiensten.

Voor werkgevers ligt de nadruk vooral op preventie.

Iwan: “Je wilt eigenlijk niet wachten tot iemand is uitgevallen. Wij zien CAICH daarom niet als een los coachingsproduct, maar veel meer als preventie-infrastructuur binnen een organisatie.”

Voor coaching- en re-integratiebureaus versterkt het platform volgens hem zowel de kwaliteit als de continuïteit van bestaande trajecten.

“Het interessante aan AI is dat we coaching daarmee toegankelijker, kwalitatief beter én goedkoper kunnen maken. Zowel voor de organisatie als voor de medewerker.”

Juist bij mentaal welzijn kan AI ook risico’s opleveren. Hoe kijken jullie daarnaar?

Dat is volgens Iwan een van de belangrijkste onderwerpen binnen de ontwikkeling van AI-coaching.

“Een taalmodel dat te snel adviseert, geruststelt of probeert een probleem op te lossen, kan mensen juist wegleiden van wat ze daadwerkelijk nodig hebben.”

Daarom is Kai bewust anders ingericht.

“Hij lost niet op. En wanneer iemand vastloopt of er sprake is van een situatie waarin menselijke begeleiding noodzakelijk is, moet er worden geëscaleerd naar een mens.”

Volgens Iwan moeten organisaties die AI binnen coaching, welzijn of zorg inzetten vooral drie zaken goed regelen: duidelijke grenzen aan wat AI wel en niet doet, goede afspraken over data en privacy en volledige duidelijkheid over de rol van de technologie.

CAICH werkt daarom onder andere met verwerkersafspraken en veilige toegang tot het platform.

“De grootste fout die we kunnen maken is AI binnen zorg en begeleiding vooral zien als een goedkope vervanger van mensen.”

Iwan Tolboom, CAICH

Juist in een domein waarin vertrouwen en persoonlijke aandacht essentieel zijn, moet AI volgens hem een aanvulling blijven.

Welke kansen zien jullie voor AI in Nederland?

Iwan ziet grote mogelijkheden.

“AI kan begeleiding en ondersteuning schaalbaar en toegankelijk maken op een manier die met alleen menselijke capaciteit niet haalbaar is.”

Maar snelle technologische ontwikkeling vraagt volgens hem tegelijkertijd om verantwoordelijkheid.

“Niet alles wat technisch mogelijk is, moet je automatisch willen inzetten. Zeker wanneer je werkt met mensen die kwetsbaar kunnen zijn, moet je vooraf nadenken over grenzen, veiligheid en verantwoordelijkheid.”

Waarom zijn jullie Founding Member van BRAIN Nederland geworden?

Voor CAICH was samenwerking binnen de AI-sector een belangrijke reden om zich bij BRAIN Nederland aan te sluiten.

Iwan: “Als AI-startup vinden wij kwaliteit en verantwoordelijkheid ontzettend belangrijk. Maar dat kun je niet in je eentje organiseren.”

Het delen van kennis, ontwikkelen van standaarden en gezamenlijk voeren van het gesprek over verantwoorde AI sluiten volgens hem direct aan op de uitdagingen waar CAICH dagelijks mee te maken heeft.

“Als Founding Member willen we daar niet alleen van profiteren, maar ook zelf aan bijdragen. Juist vanuit coaching en welzijn, waar zorgvuldigheid extra zwaar weegt.”

Wat zouden jullie andere AI-organisaties meegeven?

Iwan: “Het speelveld ontwikkelt zich razendsnel. Juist daarom is het belangrijk om samen op te trekken.”

Volgens hem heeft de AI-sector uiteindelijk een gezamenlijk belang.

“Door kennis te delen en samen duidelijke kwaliteitsstandaarden te ontwikkelen, bouwen we aan vertrouwen in AI.”

Want hoeveel mogelijkheden AI ook biedt, uiteindelijk bepaalt vertrouwen of organisaties en mensen de technologie daadwerkelijk willen gebruiken.

“Vertrouwen in AI is geen bijzaak. Het is de voorwaarde waaronder we als sector duurzaam kunnen groeien.”