Hoe bouwt BRAIN Nederland aan een professionele AI-sector?

Voorzitter Hans Schuurmans blikt terug op de start van BRAIN Nederland: bijna 70 founding members, een gedragscode en plannen voor de komende maanden.

Leestijd 8 min
Hoe bouwt BRAIN Nederland aan een professionele AI-sector?

BRAIN Nederland is op 1 september officieel van start gegaan met de ambitie om de Nederlandse AI-sector professioneler, betrouwbaarder en beter verbonden te maken. In de eerste weken meldden zich bijna zeventig organisaties als founding member. Voorzitter Hans Schuurmans ziet daarin niet alleen een vliegende start, maar vooral een uitnodiging om samen aan kwaliteit en verantwoord AI-gebruik te bouwen.

De start van een nieuwe branchevereniging is zelden alleen een datum op de kalender. Er gaat voorbereiding aan vooraf: een bestuur vormen, een koers kiezen, mensen bij elkaar brengen en zorgen dat een organisatie ook praktisch kan functioneren. Voor BRAIN Nederland was dat niet anders.

In dit interview vertelt voorzitter Hans Schuurmans wat er sinds de officiële start al is gebeurd, waarom de eerste groep leden zo veel zegt over het draagvlak en wat organisaties de komende maanden mogen verwachten.

Waarom was dit het juiste moment om BRAIN Nederland te starten?

De basis voor BRAIN Nederland werd al in de maanden voor de start gelegd. Bestuur en team werkten aan een organisatie die niet alleen een netwerk wil zijn, maar ook concrete stappen wil zetten voor een professionele AI-sector.

“De afgelopen maanden is er door bestuur en team hard gewerkt om per 1 april van start te gaan. Met Gerlings Sector Services beschikten we over een partner met veel ervaring in het opzetten en faciliteren van een branchevereniging. Daarnaast moest er ook een bestuur worden samengesteld dat stappen kon maken om de gestelde doelstellingen samen met de leden te realiseren.”

Die voorbereiding onderstreept de ambitie achter BRAIN Nederland. De vereniging wil organisaties die AI ontwikkelen, adviseren, opleiden of toepassen niet alleen samenbrengen, maar ook helpen om gezamenlijke uitgangspunten te ontwikkelen. Juist in een markt die snel groeit, kan dat verschil maken voor vertrouwen, zichtbaarheid en kwaliteit.

Wat is er sinds de officiële start al gebeurd?

In korte tijd is er volgens Schuurmans veel in beweging gekomen. Er zijn gesprekken gevoerd met organisaties uit verschillende disciplines, maar ook de fundamenten voor de vereniging zijn gelegd.

“Er is veel gebeurd. Veel gesprekken, maar ook veel activiteiten. Er is een plan gemaakt. Een gedragscode. Dit is ook de basis om samen met de founding members volgend jaar een keurmerk op te zetten.”

De gedragscode is daarbij meer dan een document. Het is een gezamenlijk vertrekpunt voor organisaties die AI professioneel en verantwoord willen inzetten. Schuurmans noemt ook het voornemen om met founding members aan een keurmerk te werken. Dat is nadrukkelijk een volgende stap, geen bestaand keurmerk: de komende periode moet duidelijk maken hoe leden daar samen inhoud aan geven.

Ook digitaal is de vereniging zichtbaar geworden. De website laat de missie en aanpak zien en bevat inmiddels een overzicht van founding members en partners. Dat overzicht zal de komende tijd verder worden aangevuld. Daarnaast zijn er al interviews gepubliceerd met aangesloten organisaties, zodat bezoekers kunnen kennismaken met de mensen en perspectieven binnen het netwerk.

Hoeveel founding members heeft BRAIN Nederland al?

Binnen enkele weken hebben zich volgens Schuurmans bijna zeventig organisaties aangemeld als founding member. Hij noemt dat een opvallend resultaat, zeker omdat er nog geen marketingcampagne aan voorafging.

“Binnen enkele weken hebben zich al bijna 70 organisaties aangemeld. Een ongelooflijk resultaat. En dit nog zonder marketing.”

De groep is breed samengesteld. Er sluiten grote organisaties aan, maar ook zelfstandige professionals. De disciplines lopen uiteen van AI-agencies en consultants tot opleidingsinstituten en organisaties waarin AI een belangrijk onderdeel is van de dienstverlening of het productaanbod.

Die verscheidenheid is betekenisvol. AI raakt immers niet alleen softwareontwikkeling. Het verandert ook opleiding, werkprocessen, dienstverlening, governance en de manier waarop organisaties met klanten en medewerkers omgaan. Een netwerk waarin die verschillende perspectieven samenkomen, kan helpen om AI-vraagstukken vollediger te bekijken.

Waarom worden organisaties founding member?

Voor Schuurmans zit de waarde van het founding membership niet alleen in wat een organisatie ontvangt, maar juist in de mogelijkheid om vanaf het begin mee te bouwen.

“Als founding member bouw je vanaf het begin mee aan een professionele en betrouwbare AI-sector in Nederland en krijg je de kans om je kennis en expertise zichtbaar te maken.”

In de praktijk wil BRAIN Nederland leden ondersteunen met kennisdeling, zichtbaarheid, relevante contacten en juridische en praktische informatie. Ook gezamenlijke initiatieven moeten daaruit voortkomen.

De kern is volgens Schuurmans de combinatie van samenwerking en wederzijdse versterking. Een AI-opleider kijkt anders naar een vraagstuk dan een ontwikkelaar, consultant of organisatie die AI in de dagelijkse praktijk toepast. Door die kennis bij elkaar te brengen, kunnen leden van elkaar leren en gezamenlijk werken aan kwaliteit.

Welk signaal uit de markt stemt de voorzitter optimistisch?

Niet alleen het aantal aanmeldingen valt Schuurmans op. Vooral de houding van organisaties en professionals geeft hem vertrouwen.

“Wat mij vooral bemoedigt, is hoeveel organisaties en professionals zich herkennen in onze ambitie om AI niet alleen sneller, maar vooral verantwoord en professioneel toe te passen.”

Dat is een belangrijk onderscheid. De discussie over AI gaat vaak over snelheid, nieuwe mogelijkheden en concurrentievoordeel. Die onderwerpen blijven relevant, maar een duurzame toepassing vraagt ook om zorgvuldigheid: kennis delen, duidelijke afspraken maken en verantwoordelijkheid nemen voor de gevolgen van technologie.

“De bereidheid om kennis te delen en samen te werken is groter dan ik vooraf had verwacht. Dat bevestigt voor mij dat er behoefte is aan een sterk, onafhankelijk netwerk zoals BRAIN Nederland.”

Wat kunnen leden de komende maanden verwachten?

De eerste maanden staan in het teken van verdere verbinding en inhoudelijke verdieping. Schuurmans noemt een aantal concrete ontwikkelingen die eraan komen.

Een belangrijke activiteit worden de Nationale AI Awards. Ook zijn er plannen voor een nieuw Nationaal AI Debat, waaraan BRAIN Nederland graag een bijdrage wil leveren. Later dit jaar moeten bovendien werkgroepen op verschillende thema’s van start gaan.

“Binnenkort komt de eerste nieuwsbrief uit en gaan we hier meer van vertellen.”

Die nieuwsbrief moet leden en andere belangstellenden meenemen in de agenda, de werkgroepen en de verdere ontwikkeling van de vereniging. Voor een nieuw netwerk zijn juist die momenten belangrijk: niet alleen elkaar ontmoeten, maar ook onderwerpen kiezen waarop gezamenlijke kennis en initiatieven daadwerkelijk verschil kunnen maken.

Wat is het leuke nieuws dat BRAIN Nederland nu deelt?

Naast de groei van het ledennetwerk is er ook nieuws over de eerste ambassadeur van BRAIN Nederland: Jana Retkowsky wordt Ambassadeur Future of Work.

“Wij zijn ook heel blij met onze eerste ambassadeur, namelijk Jana Retkowsky. Zij wordt ambassadeur Future of Work en heeft met eerdere onderzoeken al laten zien hoe belangrijk ze is om ons hier meer inzicht in te geven.”

De keuze sluit aan bij een vraag die steeds urgenter wordt: wat doet AI met werk? Niet alleen met afzonderlijke taken, maar ook met functies, vaardigheden, samenwerking en de inrichting van organisaties. Met een ambassadeur die zich richt op de toekomst van werk wil BRAIN Nederland die menselijke en organisatorische kant van AI nadrukkelijk onderdeel maken van het gesprek.

Wanneer is het eerste jaar geslaagd?

Schuurmans kijkt verder dan ledengroei alleen. Voor hem is het eerste jaar geslaagd wanneer BRAIN Nederland voor de sector herkenbaar en betrouwbaar is geworden.

“Voor mij is het eerste jaar geslaagd als BRAIN Nederland is uitgegroeid tot een herkenbaar en betrouwbaar platform voor de Nederlandse AI-sector.”

Daarbij horen actieve verbindingen tussen leden, kennisdeling en nieuwe gezamenlijke initiatieven. Ook wil hij concrete stappen zien rond kwaliteit, onderzoek en professionalisering. Zichtbaarheid speelt eveneens een rol: leden moeten beter vindbaar worden als serieuze organisaties en professionals binnen de AI-sector.

Dat maakt de doelstelling helder. BRAIN Nederland wil niet alleen een overzicht bieden van partijen die met AI werken, maar een plek worden waar zij samen de norm helpen bepalen voor hoe AI in Nederland wordt toegepast.

Wat wil Hans Schuurmans organisaties meegeven die nog twijfelen?

Zijn oproep is direct: afwachten helpt de sector niet vooruit.

“Wacht niet aan de zijlijn, maar bouw mee aan hoe we AI in Nederland professioneel, verantwoord en praktisch toepassen.”

Volgens Schuurmans draait het lidmaatschap niet alleen om individuele voordelen. De bredere waarde zit in wat organisaties samen kunnen bereiken: kennis delen, elkaar vinden, kwaliteit versterken en het vertrouwen in AI vergroten.

“Wie kennis wil delen, wil samenwerken en de kwaliteit van de AI-sector belangrijk vindt, is van harte welkom.”

De kern: de sector wordt samen gevormd

De eerste weken van BRAIN Nederland laten zien dat er behoefte is aan verbinding in een AI-sector die snel breder, zichtbaarder en belangrijker wordt. Met bijna zeventig aangemelde founding members, een gedragscode, een groeiend online overzicht en plannen voor werkgroepen, de Nationale AI Awards en het Nationaal AI Debat is de vereniging voortvarend begonnen.

Maar de belangrijkste opbrengst zit misschien in de gedeelde ambitie die Schuurmans beschrijft: AI niet alleen sneller inzetten, maar vooral verantwoord en professioneel. Wie daaraan wil bijdragen, hoeft niet langs de zijlijn te blijven staan. De Nederlandse AI-sector wordt nu gevormd, en BRAIN Nederland wil die vormgeving samen met haar leden doen.