Nederland experimenteert massaal met AI. De pilots slagen, de technologie werkt, en toch komt de opschaling maar niet van de grond. Robin van Breukelen gaf dat verschijnsel een naam en deed er onderzoek naar tijdens zijn MBA: de uitrol-paradox. Met zijn Nijmeegse AI-bureau RepliKate en het soevereine AI-platform Numaga werkt hij aan het tegendeel: AI die niet in de pilotfase blijft hangen en waarvan de organisatie zelf de knoppen in handen houdt.
“Wij helpen organisaties om AI van experiment naar dagelijkse praktijk te brengen: niet met losse pilots, maar met oplossingen die in het primaire proces landen en waar de organisatie zelf grip op houdt.”
Dat laatste neemt Robin letterlijk. Met het platform Numaga bouwt RepliKate aan soevereine AI, waarbij data en de besturing daarvan in eigen handen blijven in plaats van bij een Amerikaanse hyperscaler.
Zijn uitgangspunt noemt hij zelf nuchter, en het laat zich in twee eisen samenvatten.
“AI moet aantoonbaar waarde opleveren, en de klant moet altijd kunnen uitleggen én controleren wat het systeem doet.”
Het werk van RepliKate loopt langs twee sporen. Het eerste spoor bestaat uit AI-agents op maat die echt werk uit handen nemen in het hart van een bedrijf. Robin geeft een voorbeeld: een pricing agent voor een handelsteam in circulaire IT, die inkopers helpt sneller en beter onderbouwd te prijzen.
Het tweede spoor is Numaga, het soevereine AI-platform, met implementaties onder andere in de zorg via OntdekZorg.
De klanten van RepliKate zitten in het mkb en in gereguleerde sectoren: de zorg en de farmaceutische industrie, waar het bureau onder meer voor Orange Pharma en Ceban Pharmaceuticals werkt. Juist daar ligt volgens Robin de meerwaarde. Dat zijn sectoren die de voordelen van AI willen, maar waar privacy, compliance en kwaliteitsborging geen bijzaak zijn. “AI die werkt binnen die kaders, zonder dataverlies of afhankelijkheid.”
“Nederland experimenteert massaal met AI, maar structureel uitrollen blijft achter. Ik noem dat de uitrol-paradox.”
De verklaring zit volgens hem niet in de techniek. De technologie is er, de pilots slagen, en toch strandt de opschaling omdat het echte werk organisatorisch is: processen, vertrouwen, vaardigheden en eigenaarschap. Tijdens zijn MBA deed hij naar dat vraagstuk onderzoek.
Het onderzoek naar generatieve AI in het mkb is te vinden op replikate.nl/onderzoek-genai-mkb.
En juist daar ziet hij de kans voor Nederland liggen: wie de uitrol wél organiseert, loopt jaren voor.
Digitale soevereiniteit, zegt Robin zonder omhaal. Veel Nederlandse AI draait volledig op Amerikaanse infrastructuur, met alle afhankelijkheden van dien.
“Je hoeft geen doemdenker te zijn om te willen weten waar je data staat en wie de knoppen bedient.”
Robin van Breukelen, RepliKate
Daarbij is er inmiddels ook een harde deadline verstreken. “Met de AI Act-verplichtingen die sinds augustus 2026 gelden, is ‘we zien wel’ geen strategie meer.”
Robin begint bij het probleem dat opdrachtgevers vandaag hebben.
“Iedereen kan zich vandaag AI-expert noemen, en dat gebeurt ook. Voor opdrachtgevers is nauwelijks te zien wie kwaliteit levert en wie een demo verkoopt.”
Een brancheorganisatie met een gedragscode en straks een keurmerk maakt dat onderscheid volgens hem zichtbaar. Goed voor klanten, en goed voor serieuze aanbieders.
Er is nog een reden om er vanaf het begin bij te zijn. “Als Founding Member kunnen we die standaarden mee vormgeven in plaats van ze achteraf opgelegd te krijgen.”
En hij noemt onbekommerd het praktische belang van een klein bureau. Richting overheid en toezichthouders sta je in een collectief eenvoudigweg sterker dan alleen.
“Als je van plan bent dit vak nog tien jaar te doen, wil je aan de kant staan van de partijen die de lat leggen.”
Robin van Breukelen, RepliKate